Η Θεία Κωμωδία από το Μαλλιάρη - Παιδεία

 

Η "Θεία Κωμωδία", με τους επτά μέχρι σήμερα αιώνες της ζωής της, μας φανερώνεται σαν μια τιτάνια σύνθεση εκείνης της εποχής. Είναι το υψηλό επίτευγμα μιας μεγαλειώδους προσπάθειας, που υποτάσσει στην ιδεολογική και δημιουργική σύλληψη ένα ολότελα εξαιρετικό και πολύπλευρο υλικό. Η αξία του υλικού βρίσκεται τόσο στο πλάτος των παρατηρήσεων, όσο και στο μεγάλο πλήθος των παραστάσεων. Με την αρμονία του ποιητικού περιεχομένου, με το πλάτος των φαινομένων της πραγματικής ζωής που καθρεφτίζονται πιστά, και με τις ιστορικές παραδόσεις και τους τότε πολιτικούς αγώνες, η "Θεία Κωμωδία" μπορεί να θεωρηθεί σαν δημιουργική γενίκευση εκείνης της περιόδου της ανθρώπινης ανάπτυξης, που βρίσκεται στο σύνολό της στο κατώφλι μιας καινούργιας ιστορικής εποχής και που την είδε στο σύνολό της το δυνατό μάτι του Ιταλού ποιητή.

Το βιβλίο «Θεία Κωμωδία» (Κόλαση – Καθαρτήριο – Παράδεισος) του Δάντη Αλιγκιέρι (1265-1321) πρωτοεκδόθηκε σε ελληνική μετάφραση το 1958 από την Εκδοτική Εταιρεία Χ. Μιχαλακέας και Σία και στη συνέχεια από τις Εκδόσεις Αφών Ζυριχίδη Ο.Ε. το 1968. Η παραχώρηση του υλικού και η μεταβίβαση όλων των δικαιωμάτων της σειράς «Παγκόσμια Κλασική Λογοτεχνία» στις Εκδόσεις Μαλλιάρης-Παιδεία έχει ως αποτέλεσμα την επανέκδοση όλων αυτών των αριστουργημάτων με τις αρχικές τους μεταφράσεις – επιμέλειες.

Μετάφραση από τα Ιταλικά: Σίμος Σπαθάρης, Τάσος Μιχαλακέας

Α' έκδοση: 2018. Φέτος (2020) κυκλοφόρησε η Β' έκδοση αναθεωρημένη, με την κλασική πάντα εικονογράφηση του Γουστάβ Ντορέ.

Αριστουργήματα της παγκόσμιας λογοτεχνίας από τις Εκδόσεις Μαλλιάρης Παιδεία

Ο Ντοστογιέφσκι με το έργο "Αδελφοί Καραμαζόφ", κλείνει την πανανθρώπινη προσφορά του μαζί και τον κύκλο της ζωής του. Στο τελευταίο, αλλά και στο πιο μεστό έργο του ο Ντοστογιέφσκι, διαλέγει τους χαρακτήρες που θα κυριαρχήσουν σ' ένα έργο όπου, το τραγικό συνταιριάζεται με το ωραίο, ο άθεος στέκεται με δέος μπροστά σε αβίαστες αποκαλύψεις, ο διανοούμενος ζητάει να φιλήσει το χέρι ενός απλοϊκού ασκητή. Το έργο πλημμυρίζει από τις ολοφάνερες αντιθέσεις του ψεύτικου με το αληθινό, όπου η βαρβαρότητα και η χυδαιότητα φαντάζουν ασημαντότητες μπροστά στην απεραντοσύνη της καλοσύνης. Ο Ντοστογιέφσκι είναι τόσο μεγάλος, που αυτός μονάχα μπορεί "να σ' ανεβάσει τόσο ψηλά και να σε καλέσει στην πιο αμόλυντη καθαριότητα". Το αριστούργημα του Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι που λάτρεψαν εκατομμύρια αναγνώστες. Η πληρότητα της ανάλυσης των χαρακτήρων του έργου, το καθιστά σταθμό στη σύγχρονη ψυχολογία. Ένα από τα πιο πολυδιαβασμένα έργα της παγκόσμιας κλασικής λογοτεχνίας. Επανέκδοση: "Αφοί Νάστου", 1982.

Dostojevskij, Fedor Michajlovic, 1821-1881

Γεννήθηκε στις 11 Νοεμβρίου του 1821 στη Μόσχα. Ο πατέρας του, Μιχαήλ Αντρέγεβιτς, ήταν στρατιωτικός γιατρός, Το 1838 γίνεται δεκτός στη Στρατιωτική Ακαδημία Μηχανικών της Πετρούπολης, στην οποία έδωσε εξετάσεις διότι αυτό απαιτούσε ο πατέρας του, και χωρίζεται από τον αδελφό του. Ο Μιχαήλ Αντρέγεβιτς δολοφονείται το 1839 στο κτήμα της οικογένειας, στην επαρχία της Τούλα. Η δολοφονία του πατέρα Ντοστογέφσκι συνταράσσει τον Φιοντόρ. Υπηρέτησε στο στρατό για ένα μικρό χρονικό διάστημα αλλά τον εγκατέλειψε γρήγορα για να αφοσιωθεί στη λογοτεχνία. Μελέτησε την κοινωνία και τον κόσμο όχι θεωρητικά αλλά στην πράξη. Θέμα των έργων του, η ίδια η ζωή. Είδε από κοντά τις υποβαθμισμένες συνοικίες, γνώρισε τη φτώχεια, τον πόνο, την εξαθλίωση των ταπεινών ανθρώπων και στη συνέχεια μετέφερε τις εικόνες αυτές στα μυθιστορήματα του. Ασχολήθηκε με τον άνθρωπο και την κοινωνία και υπήρξε αγωνιστής και επαναστάτης. Εναντιώθηκε στην πολιτική του Τσάρου Νικολάου του Α΄. Αυτή του η στάση είχε αποτέλεσμα να κατηγορηθεί για συνωμοσία και να καταδικαστεί σε τετραετή φυλάκιση. Τα χρόνια του εγκλεισμού του στις φυλακές του Όμσκ υπέφερε τρομερά βασανιστήρια και εξευτελισμούς. Το 1857 νυμφεύεται τη Μαρία Ντμιτρίεβνα Ισάεβα, και το 1859, μαζί με τη σύζυγό του, λαμβάνουν την άδεια που τους επιτρέπει να εγκατασταθούν στην Ευρωπαϊκή Ρωσία. Το 1859 εκδίδει στην Πετρούπολη μαζί με τον αδελφό του δύο περιοδικά τα οποία, όμως, δεν σημείωσαν επιτυχία με αποτέλεσμα ο Ντοστογιέφσκι να βρεθεί καταχρεωμένος. Ο μόνος τρόπος για να συγκεντρώσει χρήματα και να ξεπληρώσει τα χρέη του ήταν η συγγραφή. 'Άρχισε λοιπόν να γράφει συνέχεια και ακούραστα με αποτέλεσμα να καταφέρει να ζήσει τα τελευταία χρόνια της ζωής του σχετικά άνετα. Σ’ αυτό το διάστημα έγραψε τα καλύτερα του έργα: "Ο παίχτης", "Οι αδερφοί Καραμαζώφ", "Έγκλημα και Τιμωρία", "Ο Ηλίθιος", "Οι δαιμονισμένοι". Όταν κατάφερε πλέον να ανασάνει από το βάρος των χρεών ανέλαβε τη διεύθυνση του περιοδικού "Πολίτης" και λίγα χρόνια αργότερα εξέδωσε το δικό του περιοδικό, "Το Ημερολόγιο ενός συγγραφέα", που σε αντίθεση με τις προηγούμενες εκδοτικές εμπειρίες σημείωσε τεράστια επιτυχία. Στις 9 Φεβρουαρίου του 1881, ο Φιοντόρ Μιχαΐλοβιτς Ντοστογέφσκι υπέκυπτε σε αγνώστου αιτίας πνευμονική αιμορραγία. Ετάφη στο κοιμητήριο της μονής Αλεξάντερ Νιέφσκι, στην Πετρούπολη. 'Άλλα έργα του είναι τα μυθιστορήματα: "Ο φτωχόκοσμος", "Λευκές νύχτες", "Ταπεινωμένοι και καταφρονεμένοι", "Αναμνήσεις από το σπίτι των πεθαμένων", "Το υπόγειο". Υπήρξε μέλος της Ακαδημίας Επιστημών και η προσφορά του στην παγκόσμια λογοτεχνία είναι διεθνώς αναγνωρισμένη. Θεωρείται ένας από τους μεγαλύτερους μυθιστοριογράφους όλων των εποχών και τα έργα του έχουν μεταφραστεί σχεδόν σε όλες τις γλώσσες του κόσμου

Γράφτηκαν πολλά για το "Πόλεμος και Ειρήνη" κι ίσως για τούτο κάνεις να σκεφτεί : Τι μένει να ειπωθεί γι’ αυτό το μυθιστόρημα; Όμως, κάθε που διαβάζεται, οι καινούργιοι αναγνώστες προσθέτουν ή αφαιρούν, ανάλογα, από το κλίμα της εποχής τους και το συνταιριάζουν στις μέρες τους. Πρωτόφαντη στάθηκε, στα σίγουρα, κείνο τον καιρό η στάση που πήρε ο συγγραφέας του, αντίκρυ στον πόλεμο. Ο Τολστόι παρουσιάζοντας τον πόλεμο, τον αρνιέται. Μετρημένες είναι οι φορές που θα παρατηρήσει κανείς κάποιο μηδενικό ιδεαλιστικό ξεγλίστρημα της πένας του. Και ναι, θαυμάζει τον ηρωισμό, το διαλαλεί άλλωστε φανερά κι αφειδώλευτα ο ίδιος, όμως θωρεί τον πόλεμο κι από την άλλη, την πραγματιστική όψη του. Πιότερες είναι οι αρνήσεις που συναπαντιούνται στο κείμενό του, από τις καταφάσεις. "Ο πόλεμος είναι γεγονός εντελώς αντίθετο στην ανθρωπιστική λογική" διαλαλεί στο τρίτο μέρος του βιβλίου του. "Ο πόλεμος είναι βρόμικη υπόθεση" λέει κάπου αλλού ο ήρωάς του Αντρει Μπολκόνσκι. Οι αντιρρήσεις, οι διαφορές, η πολεμική, συχνά αποδείχνουν από το ανάποδο μια θέση. Το βιβλίο τούτο, από τότε που πρωτοεκδόθηκε ως τα τώρα, δεν έπαψε να γεννάει τα πιο αντίθετα συναισθήματα και κρίσεις.

Tolstoj, Lev Nikolaevic, 1828-1910 

Ο Λέων Τολστόι (1828-1910) είναι ένας από τους κορυφαίους λογοτέχνες, γνωστός στο ευρύ κοινό πρωτίστου για τα έργα του "Πόλεμος και Ειρήνη" και "'Αννα Καρένινα", που συγκαταλέγονται στα σημαντικότερα μυθιστορήματα όλων των εποχών. Η ζωή του Τολστόι χαρακτηρίστηκε από μεγάλες αντιθέσεις, καθώς τα πρώτα άσωτα χρόνια της αριστοκρατίας τα διαδέχτηκε η ριζοσπαστική μεταστροφή του προς την άρνηση του πλούτου, τη φιλανθρωπία και προς έναν ιδιόμορφο ειρηνιστικό και χριστιανικό αναρχισμό, που έτυχε θαυμασμού από προσωπικότητες όπως ο Γκάντι και επισφραγίστηκε με τον αφορισμό της Ρωσικής Εκκλησίας. Η στροφή στην κοσμοθεωρία του άρχισε να συντελείται με την απογοήτευση που γεύτηκε πολεμώντας με τον ρώσικο στρατό σε διάφορα μέτωπα μέχρι το 1856, όταν και έγραφε τα πρώτα του έργα, αυτοβιογραφικά σε μεγάλο βαθμό. Ο πόλεμος γυμνός, χωρίς πατριωτικά πλουμίδια, σκιαγραφήθηκε στα "Διηγήματα της Σεβαστούπολης" (1855). Λίγο μετά ο Τολστόι αφοσιώθηκε στα κτήματα του, γράφοντας παράλληλα τους "Κοζάκους" (1863) και τον "Πολικούσκα" (1863), έκφραση της γοητείας που του ασκούσε ο χωριάτικος τρόπος ζωής και συνάμα της αποστροφής του για την αριστοκρατική τάξη πραγμάτων, της οποίας ο καθωσπρεπισμός στηλιτεύτηκε στην "'Αννα Καρένινα" (1875-77). Στον "Πόλεμο και Ειρήνη" (1865-69), έργο που βασίστηκε σε ιστορικές μαρτυρίες και ντοκουμέντα όπως τα επεξεργάστηκε η πολιτική σκέψη του Τολστόι, επιχειρήθηκε η ανατροπή της ιστορικής μυθοπλασίας, η αποκαθήλωση των ηγετικών μορφών και η ανάδειξη του ρόλου των απλών στρατιωτών. Στα τελευταία έργα του, όπως είναι "Ο θάνατος του Ιβάν Ιλίτς"" (1886), "Η σονάτα του Κρόιτσερ" (1887-9), "Ο Διάβολος" (1889-90) και η "Ανάσταση" (1899), ο Τολστόι ανέλυσε πτυχές της γνήσιας χριστιανικής αρετής σε αντιδιαστολή με τον τυπικισμό, μια αρετή που εφάρμοσε ζώντας ασκητικά, παρά τις σοβαρές αντιρρήσεις της γυναίκας του και την αποστασιοποίηση του από το οργανωμένο κράτος και την επίσημη Εκκλησία. Πλήθη όμως ολόκληρα τον θεωρούσαν πρότυπο και προσπαθούσαν να τον γνωρίσουν από κοντά, στη δύση πλέον της ζωής του.

Δύο σπουδαίες εκδόσεις από το "Μαλλιάρη Παιδεία". Οι "Αδελφοί Καραμαζόφ" κυκλοφόρησαν (Δ' Αναθεωρημένη Έκδοση) το 2017 σε μετάφραση Δημήτρη Παπαδόπουλου και το "Πόλεμος και Ειρήνη" (Γ' Αναθεωρημένη Έκδοση) το 2014 σε μετάφραση Φωτεινής Τζένου.

Για περισσότερα βιβλία του γνωστού εκδοτικού οίκου - βιβλιοπωλείου της Θεσσαλονίκης, εδώ!

Για το βιβλίο-cd "Ευχή" της Σοφίας Γεωργαντζή

Θεωρώ εξαιρετική την ιδέα που έχουν αρκετοί δημιουργοί του ελληνικού τραγουδιού, παλιοί και νέοι, να κυκλοφορούν τους ψηφιακούς δίσκους τους, με τη συνοδεία ενός βιβλίου. Ειδικά τα τελευταία χρόνια που το cd έχει χάσει πια την αξία του. Μια τέτοια κίνηση έκανε πριν δύο χρόνια η τραγουδοποιός Σόφι Γεωργαντζή (Πώς να αναπνεύσω, Ζωγραφίζω όνειρα, κ.λπ.) από τη Θεσσαλονίκη, με την "Ευχή" των "Εκδόσεων Μαλλιάρης Παιδεία".

Τη Γεωργαντζή την άκουσα για πρώτη φορά στην Αλεξανδρούπολη, όπου συνόδευε με τη φωνή και την κιθάρα της, τον τραγουδοποιό Δημήτρη Ζερβουδάκη. Είχαμε κάνει μάλιστα και με τους δύο μια σύντομη συνέντευξη με αφορμή εκείνη την όμορφη μουσική βραδιά που μας είχαν χαρίσει. 

Στην "Ευχή" ακούμε δέκα τραγούδια σε στίχους, μουσική-σύνθεση και ενορχήστρωση (με τη βοήθεια του Δάνη Κουμαρτζή που έκανε την ηχογράφηση και του μουσικού Γιώργου Καλλιφατίδη), της ίδιας της ερμηνεύτριας, η οποία υπογράφει και την παραγωγή και την επιμέλεια μίξης!

Στο βιβλίο (46 σελίδων και διαστάσεων 14χ20) υπάρχουν οι στίχοι των τραγουδιών, σημειώσεις της τραγουδοποιού, πληροφορίες για τα τραγούδια, πλούσιο φωτογραφικό υλικό από πρόβες και ηχογραφήσεις και τέσσερα χρονογραφήματα που αφορούν τις ιστορίες πίσω από τα τραγούδια!

Και εις άλλα με υγεία! Καλή ανάγνωση και καλή ακρόαση, όπως λέγαμε και στο ραδιόφωνο!

Παγκόσμια κλασική λογοτεχνία από τις Εκδόσεις Μαλλιάρης Παιδεία

Οι "Νότες Λογοτεχνίας", στο πλαίσιο της συνεργασίας τους με τους μεγαλύτερους και καλύτερους εκδοτικούς οίκους της Ελλάδας, παρουσιάζει τις διαχρονικές "Εκδόσεις Μαλλιάρης Παιδεία", από τη Θεσσαλονίκη. Η ιστορία του οργανισμού ξεκινά στις αρχές της δεκαετίας του 1960 και μέχρι σήμερα έχουν εκδώσει περισσότερους από 2.000 τίτλους βιβλίων (εγκυκλοπαίδειες, λεξικά, παιδικά, τουριστικούς οδηγούς, λογοτεχνικά, ιστορικά, κ.ά.). 

Δύο από τα σημαντικά έργα της εξαιρετικής σειράς "Παγκόσμια Κλασική Λογοτεχνία" (Διεύθυνση έκδοσης: Δημήτρης Μαλλιάρης) παρουσιάζουμε στη συγκεκριμένη ανάρτηση. Είναι η νουβέλα "Το Υπόγειο" του Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι (μετάφραση: Δημήτρης Παπαδόπουλος) και το μυθιστόρημα "Το Μαγικό Δέρμα" του Ονορέ ντε Μπαλζάκ (μετάφραση: Μανώλης Σκουλούδης), που κυκλοφορούν σε νέες αναθεωρημένες εκδόσεις. Δεν είναι λίγοι οι αναγνώστες που ανατρέχουν συνεχώς σε αυτά τα αριστουργήματα της παγκόσμιας λογοτεχνίας. Το μόνο που ελπίζεις είναι στην καλή μετάφραση, στο καλό εξώφυλλο, στην όμορφη σελιδοποίηση και εκτύπωση. Κάτι που οι συγκεκριμένες εκδόσεις νομίζω πως έχουν επιτύχει!  

Το Υπόγειο

Το "Υπόγειο" αποτελεί ένα είδος πρελούδιου στο δεύτερο μέρος της δημιουργικής του σταδιοδρομίας, ο πρόδρομος των μεγάλων έργων, των έργων των ιδεών. Όπως το έργο "Ο Σωσίας", έτσι κι αυτό είναι ουσιαστικά η σπουδή ενός μεμονωμένου χαρακτήρα. Ο ήρωας, ή μάλλον ο αντιήρωας, όπως τον αποκαλεί ο Ντοστογιέφσκι, είναι ένας άνθρωπος με ανεβασμένο το επίπεδο της ενημερότητας και της αυτοπεποίθησης, του οποίου η ευαισθησία τον οδηγεί εναλλακτικά στο να οπισθοχωρήσει στη γωνιά του, στο υπόγειό του, και στο να εκδικηθεί για τις ταπεινώσεις του ταπεινώνοντας άλλους. Ο Ντοστογιέφσκι δήλωνε στα σημειωματάριά του ότι ήταν περήφανος που αυτός υπήρξε ο πρώτος που σκιαγράφησε αυτόν " τον πραγματικό άνθρωπο της ρωσικής πλειοψηφίας" και προβάλλει γυμνή αυτή του την άσχημη και τραγική άποψη. Η τραγωδία βρίσκεται στη συναίσθηση της δικής του δυσμορφίας... Είναι ο μόνος που ζωγράφισε την τραγωδία του υπογείου, απεικόνιση βασισμένη στο μαρτύριο και στον αυτοβασανισμό, τη συναίσθηση του τι είναι άριστο και την αδυναμία επίτευξης του, και πάνω απ' όλα τη σταθερή πίστη αυτών των άτυχων πλασμάτων ότι κάθε άλλος είναι ο ίδιος, και κατά συνέπεια δεν αξίζει η προσπάθεια αναμόρφωσης.

Το Μαγικό Δέρμα

Στη συλλογή «Σκέψεις, θέματα, αποσπάσματα από τον Ονορέ ντε Μπαλζάκ», δημοσιευμένη από τον Ζακ Κρεπέ το 1910, υπάρχει τούτη η σημείωση του Μπαλζάκ: «Μια εφεύρεση: το δέρμα που συμβολίζει τη ζωή. Ανατολίτικος μύθος». Είναι η πρώτη ιδέα για το «Μαγικό Δέρμα». Φαίνεται πως στην αρχή ο Μπαλζάκ το είχε στο νου του σαν μια φανταστική ιστορία. Το φανταστικό προέρχεται από το υπερφυσικό και το υπερφυσικό δεν επαληθεύεται. Οι εκδηλώσεις του, λοιπόν, θα πρέπει να τοποθετηθούν σε κάποια περιοχή απρόσιτη στην παρατήρηση, πολύ μακριά στον χρόνο ή στο χώρο, όπως για παράδειγμα στην Ανατολή, σύμφωνα με το αρχικό σχέδιο του συγγραφέα. Δεν έγραψε μολαταύτα ο Μπαλζάκ μιαν ανατολίτικη ιστορία, με την ιδέα του που σημειώνουμε παραπάνω. Ούτε πήρε το θέμα απ' τον παλιό καιρό. Αντίθετα, έγραψε ένα σύγχρονο παριζιάνικο μυθιστόρημα.

Για περισσότερα βιβλία από τις "Εκδόσεις Μαλλιάρης Παιδεία" ΕΔΩ & ΕΔΩ