Δευτέρα 22 Δεκεμβρίου 2025

Τα χρώματα του κύβου - Σταθμοί της ελληνικής πεζογραφίας 1866-2023

 


Η ελληνική πεζογραφία είναι έτσι κι αλλιώς ένα πολύεδρο, με τις ετερογενείς ιστορικές περιόδους, τα πολυγενή αφηγηματικά είδη, τις πολλαπλές εξακτινώσεις των αφηγηματικών τρόπων, τις πολυώνυμες αφηγηματικές γωνίες και εστιάσεις, τις ποικιλόμορφες θεματικές της κατευθύνσεις. 

Και τα χρώματα των εδρών του κύβου, όπως στο παιδικό μου παιχνίδι με τον κύβο του μικρού ταχυδακτυλουργού, αντιστοιχούν, μεταφορικά εννοείται, στους χρονικούς και ιστορικούς θύλακες της πεζογραφίας που εγκλείονται στον ιστορικό κύκλο του βιβλίου αυτού. Στις χρωματιστές έδρες του κύβου θα συναντήσουμε τον Εμμανουήλ Ροΐδη και την Πάπισσα Ιωάννα, τις βεβαρημένες ιδεολογικά ερμηνείες του Παπαδιαμάντη. Θα δούμε τι σημαίνει για τις γυναίκες και για τη θέση τους στην κοινωνία και στη λογοτεχνία η πεζογραφία της Ελισάβετ Μουτζάν-Μαρτι­νέγκου, τι απηχεί ο σπινθηροβόλος νους του Μιχαήλ Μητσάκη, τι πρόλαβε να αποτυπώσει και ποια Αθήνα ζητούσε να απεικονίσει σε ένα από τα νεανικά δείγματα της μυθιστοριο­γραφικής του παραγωγής ο Γρηγόριος Ξενόπουλος. 

Θα προσπαθήσουμε να κοιτάξουμε, χωρίς τα γυαλιά της ηθογραφίας και της λαογραφίας, τα πεζά του Κώστα Κρυστάλλη, το τι αποτυπώνει η διαβρωτική απομυθοποίηση της σάτιρας του Ιωάννη Κονδυλάκη, ο ταξικός προσανατολισμός και ο πολιτικός λόγος του διηγηματογράφου και μυθιστοριογράφου Κωνσταντίνου Θεοτόκη. 

Θα συναντήσουμε, ακόμα, τον μοντερνιστή και εκ παραλλήλου παραδοσιοκράτη Φώτη Κόντογλου, τον μοναρχικό αλλά και υπερασπιστή της ανοχής και της ελευθερίας Κωνσταντίνο Τσιτσελίκη και τον μυθιστοριογράφο και διηγηματογράφο Στράτη Μυριβήλη, άλλοτε με τους περιορισμούς και άλλοτε με την τόλμη του, καθώς και τον Καζαντζάκη, τον Παύλο Νιρβάνα, τον Γουλιέλμο Άμποτ, τον Καραγάτση, τη Μέλπω Αξιώτη, τον Γιάννη Μαρή, τον Νίκο Καχτίτση, τον Στρατή Τσίρκα, αλλά και τους συγγραφείς της πρώιμης και της ώριμης μεταπολίτευσης.

Βαγγέλης Χατζηβασιλείου (Αθήνα, 1959)

Το βιβλίο κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Πατάκη

Δεν υπάρχουν σχόλια:

"Νότες Λογοτεχνίας"

Πολιτιστικό ιστολόγιο (από το 2009) και ραδιοφωνική εκπομπή (από το 1999 έως το 2022 στη Θράκη) με άρθρα, συνεντεύξεις, αφιερώματα, ρεπορτάζ, απόψεις, ιδέες και θέσεις γύρω από το Βιβλίο, τη Μουσική και το Ελληνικό Τραγούδι, το Θέατρο και τον Κινηματογράφο, τα Εικαστικά και τη Φωτογραφία. Για αποστολές βιβλίων, περιοδικών, μουσικών έργων (LP-CD), καθώς επίσης και για προτάσεις, ιδέες, παρατηρήσεις, επικοινωνήστε μαζί μας: theodosisv@gmail.com ///// Επιτρέπεται η χρήση και η αναδημοσίευση των άρθρων και των φωτογραφιών, με σαφή αναφορά της πηγής σε ενεργό σύνδεσμο. Υπεύθυνος - Διαχειριστής: Θεοδόσης Βαφειάδης.